Czy e-podpis jest legalny w Polsce?
Tak, i to bezsprzecznie. Polska od 2016 roku stosuje unijne Rozporządzenie eIDAS (EU 910/2014), które reguluje podpisy elektroniczne, pieczęcie elektroniczne i usługi zaufania. Kodeks cywilny (art. 60 KC) i kodeks pracy (art. 94¹ KP) wprost dopuszczają formę elektroniczną dla dokumentów, które nie wymagają formy szczególnej (np. formy notarialnej). Umowa to zresztą tylko jeden z dokumentów wymaganych przy zatrudnieniu, które warto od razu przenieść do postaci cyfrowej.
Trzy typy podpisów elektronicznych: co to znaczy w praktyce?
1. Zwykły podpis elektroniczny (SES, Simple Electronic Signature)
Najluźniejszy typ. Wystarczy wpisać imię i nazwisko w pole "podpis" albo kliknąć "Akceptuję". Poziom bezpieczeństwa jest minimalny, a taki podpis łatwo podważyć w sporze sądowym. Nie zalecam go dla umów pracowniczych.
2. Zaawansowany podpis elektroniczny (AES, Advanced Electronic Signature)
Wymaga jednoznacznej identyfikacji podpisującego i jest z nim powiązany tak, że da się wykryć późniejsze zmiany. Najczęściej wygląda to jak weryfikacja kodem SMS (OTP) wysłanym na numer telefonu powiązany z dowodem osobistym, albo biometria na telefonie.
AES jest wystarczający dla:
- Umów zlecenia i dzieło (art. 734 i 627 KC, forma dowolna)
- Kontraktów B2B
- Regulaminów, polityk wewnętrznych
- Wniosków urlopowych i oświadczeń pracowniczych
3. Kwalifikowany podpis elektroniczny (QES, Qualified Electronic Signature)
Najwyższy poziom, wydawany przez akredytowanego dostawcę usług zaufania (np. Certum, EUROCERT, Sigillum). Wymaga weryfikacji tożsamości offline (wizyta w punkcie lub rozmowa wideo). Do tego karta kryptograficzna lub certyfikat mobilny. Prawnie jest równoważny własnoręcznemu podpisowi (art. 25 ust. 2 eIDAS).
QES jest wymagany lub zalecany dla:
- Umów o pracę (forma pisemna, art. 29 §2 KP)
- Rozwiązania umowy o pracę (wymaga formy pisemnej)
- Aktów notarialnych (zawsze forma szczególna)
- Pism procesowych do sądów i organów
Co z umową o pracę podpisaną AES-em?
Tu jest pewna subtelność prawna. Art. 29 §2 KP mówi, że umowa o pracę powinna być zawarta "na piśmie". Ministerstwo Pracy interpretuje, że forma pisemna w rozumieniu KP obejmuje również kwalifikowany podpis elektroniczny (QES), ale już nie zwykły e-podpis AES. Stanowisko jest niejednoznaczne. Część kancelarii uznaje AES za wystarczający (forma pisemna ad probationem, nie ad solemnitatem), ale PIP podczas kontroli może zakwestionować umowę o pracę bez QES.
Bezpieczna praktyka: dla umów o pracę QES lub forma papierowa, dla umów zlecenia w zupełności wystarczy AES. Ten ostatni wątek rozwijam w osobnym tekście o e-podpisie na umowie zlecenia.
E-podpis w Onboardly: jak to działa?
Onboardly wykorzystuje dwóch dostawców podpisu elektronicznego:
- Autenti: dostawca AES (SMS OTP) i QES dla rynku polskiego, wpisany do rejestru usług zaufania MF, spełnia wymagania eIDAS
- PandaDoc: generowanie i zarządzanie dokumentami PDF z polami merge, podpis typu AES przez interfejs webowy
Przepływ dla umowy zlecenia:
- Pracownik wypełnia dane w Onboardly
- System generuje umowę PDF z wypełnionymi polami
- Pracownik podpisuje kodem SMS (AES przez Autenti), na telefonie lub komputerze
- Podpisany PDF z certyfikatem podpisu trafia do archiwum
- Pracodawca kontrasygnuje podpisem wystawionym przez osobę uprawnioną do reprezentacji
Jak weryfikować ważność e-podpisu?
Każdy dokument podpisany przez Autenti zawiera dane weryfikacyjne. Ważność możesz sprawdzić:
- W panelu Autenti (weryfikacja online)
- Przez narzędzie Adobe Acrobat (Properties → Signatures)
- Na stronie weryfikacji podpisów kwalifikowanych Ministerstwa Finansów (listaTSL)
Co mówi sąd o e-podpisach?
Polskie sądy coraz częściej uznają dokumenty z e-podpisem jako dowód w postępowaniach pracowniczych i cywilnych. Warunek jest jeden: dokument musi zawierać log weryfikacji (timestamp, certyfikat, hash dokumentu). Autenti i inne systemy compliance-grade generują te informacje automatycznie. Podpisane dokumenty trafiają następnie do elektronicznych akt osobowych (e-teczki), gdzie są przechowywane zgodnie z przepisami.
E-podpis zgodny z eIDAS w każdym planie
Onboardly korzysta z Autenti, akredytowanego dostawcy podpisu elektronicznego w Polsce. Każda umowa zawiera certyfikat podpisu i jest archiwizowana z pełnym audit trail. Legalnie, pewnie, szybko.